Turqit po synojnë peshkatarët grekë, zonat greke të peshkimit dhe hapësirën detare, duke u përpjekur të provokojnë një incident të nxehtë në Egje.
Është e qartë se turqit po vazhdojnë politikën e tyre të gjatë jashtëzakonisht agresive kundër Greqisë dhe Qipros, duke rritur tensionin në marrëdhëniet greko-turke në Mesdheun Jug-Lindor, pasi tani, pas “casus Belli” kundër Greqisë dhe “Atdheut Blu”, po përpiqen të miratojnë një projektligj në Parlamentin turk për pretendimet e paligjshme kundër grekëve, nga njëra anë për t’i legjitimuar ato brenda vendit, nga ana tjetër për të dhënë një sinjal ndërkombëtar të qëllimeve të tyre, për t’i imponuar ato me çdo mjet në rast të një reagimi nga Athina dhe Nikosia.
Kujt i referohet sa më sipër?
Qëllimi i Turqisë për të provokuar një incident të nxehtë në Egje & Mesdheun Lingor, do të çojë në një përballje ushtarake me Greqinë-Qipron.
Mediat turke nuk po e zbutin situatën, duke vazhduar me breshëri kërcënimesh përmes artikujve të tyre për një luftë të afërt me Greqinë, në një kohë kur ka një rritje të ndjeshme të shkeljeve të EEX nga forcat ajrore turke dhe kërcënime ndaj peshkatarëve grekë në zonën detare Imion-Kalymnos nga roja bregdetare turke.
Sa më sipër përbëjnë Operacione Psikologjike (PPO) nga turqit kundër helenizmit, me qëllim mbjelljen e frikës tek peshkatarët në Egje, në mënyrë që ata të mos shkojnë në zona që turqit duan t’i përvetësojnë plotësisht në mënyrë të paligjshme.
Greqia duke kuptuar se çfarë po bën Erdogan, vendosi të reagojë, fillimisht mes diplomacisë.
Athina kërkon ndërhyrjen e BE-së në kufijtë detarë greko-europianë
Sipas mediave ndërkombëtare, Greqia kërkoi të premten që BE-ja të ndërhyjë për atë që e përshkroi si peshkim të paligjshëm dhe shkelje të ligjit detar nga peshkatarët turq.
“Ne po i kërkojmë Bashkimit Europian të ndërhyjë”, tha Ministri i Transportit Detar i Greqisë, Vassilis Kikilias, “kufijtë tanë detarë janë gjithashtu kufij europianë dhe ligji i detit vlen për të gjithë”.
Kikilias ngriti çështjen e “sjelljes provokuese të fqinjëve turq në lidhje me peshkimin e paligjshëm, mosrespektimin e ligjit të detit dhe mosmarrëveshjen mbi të drejtat sovrane”, gjatë një takimi me Komisionerin Europian për Peshkimin dhe Oqeanet, Costas Kadis, të premten në Athinë.
Pavarësisht se janë aleatë të NATO-s, Greqia dhe Turqia kanë qenë në mosmarrëveshje për dekada të tëra për një numër çështjesh dypalëshe, duke përfshirë mosmarrëveshjet kufitare detare, pretendimet mbivendosëse për shelfin e tyre kontinental dhe mosmarrëveshjen e gjatë me Qipron, që në thelb është pushtim i një pjese të Qipros nga Turqia, para disa dekadash.
Zonat e peshkimit dhe planifikimi hapësinor detar
Greqia ka përcaktuar zona të kufizuara peshkimi në Detin Egje, disa prej të cilave janë kontestuar nga Turqia si jashtë juridiksionit të vendit.
Athina ka protestuar gjithashtu ndaj një plani hapësinor detar turk që përcakton zonat e peshkimit në Detin Egje.
Athina thotë se në disa raste anijet turke të peshkimit kanë vepruar në zona që Athina i konsideron ujëra territoriale greke ose zona nën juridiksionin grek, në disa raste me praninë e anijeve të rojes bregdetare turke.
Sipas një raporti të kohëve të fundit të Bloomberg, qeveria turke po përgatitet të votojë deri në qershor të ashtuquajturin Ligji i Atdheut Blu, i cili do të kodifikonte pretendimet e Ankarasë për zonat ekonomike detare në Detin Egje dhe pjesën tjetër të Mesdheut Lindor.
Çdo përpjekje e njëanshme për të zbatuar pretendimet detare jashtë kornizës së së drejtës ndërkombëtare “është në thelb e dënuar të dështojë”, konsiderohet “NUL” tha të enjten Ministri i Jashtëm Grek Giorgos Gerapetritis.
Përforcimi i Ushtrisë Turke të Egjeut është një paralajmërues i zhvillimeve
Grekët vërejnë gjithashtu përforcimin e mëtejshëm të Ushtrisë së 4-t Turke të Egjeut, misioni i së cilës është të pushtojë ishujt grekë në Egje, si dhe krijimin e një Komande të Forcave Amfibe në Çanakkale me krijimin paralel të dy Brigadave të reja Detare.
Në përgjithësi, Komanda e Forcave Amfibe Turke me bazë në Ngushticën e Hellespontit do të ketë 3 Brigada Detare, dy prej të cilave janë të orientuara drejt Egjeut (Fokaia dhe Stena-Aksaz) dhe e treta në Aleksandretë e orientuar drejt Qipros-Mesdheut Juglindor.
Së fundmi, duhet të ndalemi te programi gjigant i ndërtimit të anijeve nga turqit në emër të Marinës së tyre, si dhe në sektorët e tjerë (UAV-USV-UGV-tank Altay-mjet amfib ZAHA, raketa tokë-tokë-program për përmirësimin e F-16 (ozgur), mini-nëndetëse, blerja e Eurofighter nga Mbretëria e Bashkuar, etj.) të cilat “fotografojnë” lëvizje agresive të afërta kundër Greqisë & Qipros.
Le të mos ushqejë iluzione pala greke për një zgjidhje paqësore të problemeve me turqit. që po komplotojnë vazhdimisht kundër tyre.
Provë e qartë e kësaj janë pretendimet e reja turke kundër grekëve që nga kriza e Imias e vitit 1996 deri më sot.
Pretendimet e reja turke kundër Greqisë nga viti 1996 deri më sot
- Sfidimi i sovranitetit grek mbi një numër të paspecifikuar të ishujsh të vegjël në Egje, si rezultat i krizës së Imias në vitin 1996, me Teorinë e njohur turke të “Zonave Gri” në Egje dhe Mesdheun Lindor, duke u shfaqur si jo-ekspansionistë kundër grekëve.
- Sfidimi nga turqit në vitin 2011, i të drejtës së ishujve grekë në Egje dhe në Mesdheun Lindor për të pretenduar çdo zonë detare përtej 6 miljeve dhe sfidimi i ZEE-së qipriote në tërësinë e saj.
- Vënia në dyshim nga turqit në vitin 2020 e protokollit greko-turk të vitit 1926, i cili shënoi kufirin me Greqinë në Evros.
- Ndërlidhja nga turqit në vitin 2021 dhe 2022 e sovranitetit grek mbi ishujt e mëdhenj në Egje, me demilitarizimin e tyre, sipas interpretimit të të njëjtave Traktate Ndërkombëtare.
- Riemërtimi arbitrar nga turqit i Detit Egje në “Deti i Ishujve”, i cili u shfaq në vitin 2018 dhe u miratua nga vetë Erdogan në vitin 2021.
- Memorandumi turko-libian i vitit 2019, i cili përpiqet në mënyrë të paligjshme të pushtojë një pjesë të madhe të ZEE-së greke në Mesdheun Juglindor dhe paraqitja nga Turqia në vitin 2020 në OKB, të një harte me kufijtë e zonave në Mesdheun Juglindor që i konsideron se i përkasin asaj.
- Prezantimi në vitin 2019 nga turqit i Doktrinës “Atdheu Blu”, me të cilën ata pretendojnë në mënyrë të paligjshme gjysmën e Egjeut dhe një pjesë të madhe të Mesdheut Juglindor.
- Planifikimi hapësinor detar i turqve në Egje, hapësirë të cilin e prenë përgjysmë, viti 2025.
Sa më sipër, nuk tregon asgjë tjetër veç asaj se, Greqia dhe Turqia, përfshi edhe Qipron do të kalojnë në konflikt të ndezur ushtarak, ndoshta dhe brenda pak muajsh.
Sources:
Bloomberg
Kathimerini
Documento
